KASTEEL
Kasteel Amerongen
Een landhuis naast het dorp Amerongen, met familieportretten, tuinen en het bureau waaraan Wilhelm II zijn troonsafstand ondertekende.
Een kasteel waar een keizer aftrad
In Kasteel Amerongen verbindt een schrijfbureau een landhuis met het einde van een keizerrijk. Op 28 november 1918 ondertekende keizer Wilhelm II hier zijn troonsafstand, nadat een Duitse gezant anderhalf uur op hem had ingepraat. Het bureau staat nog steeds in het kasteel. Het geeft die enorme politieke omwenteling een verrassend huiselijke omgeving.
Het kasteel ligt in de uiterwaarden van de Nederrijn, naast het dorp Amerongen. Tussen de kastelen van de provincie Utrecht, van Slot Zuylen tot Amerongen, is dit een plek om goed te kijken naar wat een familie heeft achtergelaten. Bijna alles in de collectie is terug te voeren op vroegere bewoners. Meubels, portretten, instrumenten en kleine gebruiksvoorwerpen vertellen samen met de grote zalen het verhaal.
De vrouw die het weer opbouwde
De geschiedenis van Kasteel Amerongen begint in 1286, maar het huis dat je nu ziet, is grotendeels het resultaat van een latere ramp. In februari 1673 staken Franse troepen het oude kasteel in brand. Slechts één toren bleef overeind.
Margaretha Turnor hield toezicht op de herbouw terwijl haar man, de diplomaat Godard Adriaan van Reede, in het buitenland bezig was. Ze zat er bovenop. In 1676 schreef ze dat ze twee of drie keer per dag naar boven klom om de bouwwerkzaamheden te bekijken. Het nieuwe huis was in 1680 klaar, in de stijl van het Hollands classicisme.
Bekijk het gebouw met die herbouw in gedachten. Dit is niet zomaar een middeleeuwse burcht die ongeschonden bewaard is gebleven. Het is een bewust nieuw begin na verwoesting. Latere generaties pasten het opnieuw aan, onder wie graaf Godard van Aldenburg Bentinck, die architect Pierre Cuypers opdracht gaf voor verbouwingen.
Een brutaal glas en een jongen met heimwee
Zoek in de kast in de eetkamer naar een Engels drinkglas uit ongeveer de jaren 1780. De gravure toont een hond die tegen een sinaasappelboom plast. De hond staat voor de patriotten die tegen Oranje waren; de boom voor het Huis van Oranje. Wat een klein grapje lijkt, is een venijnige uiting van politieke vijandigheid, bewaard tussen de huisraad.
Een portret van Godard van Reede is nog een reden om even stil te staan. Hij staat erop als een zelfverzekerde zestienjarige. Toch beschreef een reisgenoot een minder beheerst afscheid in 1660, toen Godard met zijn vader naar Spanje vertrok. Hij draaide zich steeds huilend naar zijn moeder om en keerde zich daarna weer lachend naar zijn reisgenoten. Houd dat verhaal in gedachten als je naar de geschilderde tiener kijkt.
De collectie bevat ook familieportretten ten voeten uit, meubels met inlegwerk van Jan van Mekeren, een Bätz-kabinetorgel en een Kirckman-klavecimbel. Dit waren de bezittingen van een huishouden, geen voorwerpen die zijn verzameld om een leeg kasteel te vullen.
Een keizerlijk huishouden, tot aan het paard
Graaf Bentinck bood Wilhelm II onderdak van november 1918 tot mei 1920, toen de voormalige keizer naar Huis Doorn verhuisde. Het keizerlijke verblijf liet ook buiten een stiller spoor achter. Tijdens het verblijf van het echtpaar, dat in 1918 begon, schonk keizerin Auguste Victoria haar paard Uranus aan de dochter van de graaf, Elisabeth Bentinck. Uranus ligt begraven in de kasteeltuinen, bij de dierengraven van de familie.
Neem naast de kamers ook de tijd voor de tuinen. Ze beslaan tien hectare en bevatten sporen van vier eeuwen tuingeschiedenis. Het paardengraf brengt het keizerlijke verhaal terug naar de schaal van deze plek: een familiehuis, de dieren en de bezittingen die de bewoners bewaarden.
Goed om te weten
- Neem de bus naar Amerongen en loop daarna naar het kasteel.
- Neem de tijd voor zowel het huis als de tuinen.
- Draag comfortabele schoenen om over het terrein te wandelen.
- Bekijk de kast in de eetkamer en de familieportretten van dichtbij.
- Openingstijden en prijzen kunnen veranderen. Check de officiële website voor je gaat. Officiële website




