Stamppot
Stamppot is een mengsel van gestampte aardappelen en groenten. Deze versie met boerenkool wordt vaak met rookworst geserveerd. Het is een goede keuze voor een eenvoudige Hollandse wintermaaltijd, met jus en mosterd erbij, bijvoorbeeld bij Stamppot Silo.
Wat het is
Boerenkoolstamppot bestaat uit aardappelen en boerenkool die samen worden gestampt. In het recept van de Nederlandse ambassade liggen de aardappelen onder de boerenkool in een pan met een laurierblad. Ze koken 20–30 minuten en worden daarna afgegoten en gestampt met melk en boter. Erbij komen plakjes rookworst. Het resultaat is een stamppot met de boerenkool er helemaal doorheen gemengd.
Waar het vandaan komt
Boerenkool verscheen rond 1661 in Nederlandse kookboeken, soms met worst erbovenop. In die vroege recepten zaten geen aardappelen. Ze waren dus een stap op weg naar dit gerecht, maar nog niet de stamppot van nu. Volgens HEMA werd het mengen van aardappelen en boerenkool in de 19e eeuw een bekend Nederlands recept. Aardappelstampers voor thuis kwamen later.
Hoe je het eet
Zoek op de menukaart naar ‘stamppot boerenkool’. ‘Rookworst’ betekent gerookte worst, een handig woord bij het bestellen. Stamppot Silo serveert zijn versie met runderjus, spekjes, zilveruitjes in het zuur en mosterd. Je kiest daarbij rookworst, buikspek of een gehaktbal. Ook elders is worst niet verplicht: HEMA noemt spek, een gehaktbal of de vegetarische Ookworst als alternatief.
Hoe je een goede herkent
Let op de aardappelen en de boerenkool, niet alleen op de worst. In een test van kant-en-klare versies door BNNVARA uit 2010 hadden deskundigen kritiek op niet-gare aardappelen en taaie vezels van de boerenkoolstelen. Zelf haalden ze de bladeren van de stelen. Goed gare aardappelen en boerenkool zonder taaie, draderige stukjes zijn dus goede punten om op te letten.
Wanneer je het eet
Denk aan de winter. De eetkalender van de Nederlandse ambassade noemt boerenkoolstamppot een wintergerecht en zegt dat boerenkool zoeter smaakt na een nacht vorst. Daarmee heeft deze stamppot van aardappelen en boerenkool een duidelijk seizoen, al hoef je voor het bestellen niet te controleren hoe koud het ’s nachts is geweest.
Goed om te weten
Mensen nemen deze stamppot zo serieus dat ze er wedstrijden in houden. In 2002 versloeg de Vordense groenteboer Freddy Letink negen andere regionale groenteboeren tijdens een boerenkoolstamppotwedstrijd in Boxtel. Zijn recept bevatte kruimige aardappelen, boerenkool, gebakken spek en plakjes rookworst. Als prijsindicatie: op de menukaart van Stamppot Silo uit 2026 kost de versie met toppings en vlees naar keuze € 10,50. Op de prijslijst van Slagerij Bouter uit 2025 stond een portie van 500 g met spek en rookworst voor € 10,50, of een vegetarische portie voor € 8,50.
Bronnen
Waar eet je het in Amsterdam
Moeders
Rozengracht
De Blauwe Hollander
Leidsekruisstraat
